Een vroege bloeier van de bosbodem
De bosanemoon is een vaste plant uit de ranonkelfamilie die van nature voorkomt in een groot deel van ons werelddeel en West-Azië. In nieuwere indelingen heet hij Anemonoides nemorosa. Hij bloeit van maart tot mei, in de weken dat er nog zon op de bosbodem valt. Daarna sluit het bladerdak zich, en tegen de zomer is de plant bovengronds verdwenen.
Elke stengel draagt één bloem van twee tot vier centimeter breed, met meestal zes of zeven witte bloemdekbladen. De onderkant is vaak licht roze of paars getint. Zweefvliegen behoren tot de belangrijkste bestuivers.
Een wijzer van oud bos
De bosanemoon breidt zich heel langzaam uit, via ondergrondse wortelstokken vlak onder het oppervlak. De zaadjes hebben een aanhangsel waar mieren op afkomen, en zo slepen mieren ze een eind verder. Toch gaat de verspreiding traag. Een groot, aaneengesloten tapijt wijst daarom vaak op een bos dat er al heel lang staat.
Natuurbeheerders gebruiken de plant als oudbosindicator, al kan hij ook door mensen ergens terechtgekomen zijn.
De bosanemoon groeit graag op lemige of humusrijke grond die in de winter vochtig is, in loofbossen, houtkanten en langs beken. Je vindt hem vaak samen met andere voorjaarsbloeiers van het bos.
Kijken, niet plukken
In een natuurgebied laat je wilde planten staan. Afgeplukte bosanemonen verwelken in de vaas bovendien heel snel. Wil je hem in de tuin, koop dan planten of wortelstokken bij een kwekerij. Onder struiken en loofbomen, in humusrijke grond, kan hij daar na jaren verwilderen.
Giftig sap
Zoals veel ranonkelachtigen bevat de bosanemoon protoanemonine. Die stof kan bij contact rode vlekken en blaren op de huid geven, en is giftig bij opeten, voor mensen en voor dieren. Laat kinderen en huisdieren er dus niet van eten, en was je handen na het planten. Bij een ongeval kun je het Antigifcentrum bellen op 070 245 245.