Dolfijnen, sporen en kelkbladen
Het geslacht Delphinium hoort bij de ranonkelfamilie en telt ongeveer driehonderd soorten. De naam gaat terug op het Griekse woord voor dolfijn, naar de vorm van de bloemknop. Het Nederlandse 'ridderspoor' verwijst naar het holle spoor aan de bovenkant van de bloem. Wat op bloemblaadjes lijkt, zijn eigenlijk vijf gekleurde kelkbladen; de echte kroonbladen zijn klein en zitten in het hart, vaak als contrasterend 'oog'.
In de Belgische natuur groeit Delphinium niet wild. De hoge tuinrassen stammen grotendeels af van Delphinium elatum, een soort uit de gematigde streken van Eurazië die tot 1,8 meter hoog wordt.
Blauwe reuzen in de border
Blauw is de kleur waarmee ridderspoor beroemd werd. Bekende rassen met de Award of Garden Merit van de RHS zijn 'Faust' en 'Blue Nile'. Tuinrassen worden in groepen ingedeeld, zoals de Pacific Giants uit de Verenigde Staten en de New Millennium-hybriden uit Nieuw-Zeeland. Daarnaast zijn er de lossere, vertakte Belladonna-types, die minder hoog worden.
Overeind en gezond
- Plant in volle zon in voedzame grond die goed afwatert.
- Zet in het voorjaar steunen bij de jonge scheuten; een zware bloeiaar knakt makkelijk bij wind of een onweersbui.
- Bescherm de jonge scheuten tegen slakken, die er in het voorjaar dol op zijn.
- Ridderspoor is erg vatbaar voor meeldauw; laat ruimte tussen de planten zodat de lucht kan circuleren.
- Knip de uitgebloeide aren na de bloei terug; vaak volgt dan in de nazomer een kleinere tweede bloei.
De plant is winterhard en hoeft in een Belgische winter geen bescherming.
Giftig voor mens en dier
Alle delen van ridderspoor bevatten diterpeenalkaloïden. Volgens de ASPCA veroorzaken ze bij honden, katten en paarden onder meer speekselvloed, koliek, spiertrillingen, stijfheid en zwakte, en in ernstige gevallen verlamming van de ademhaling. Draag handschoenen bij het snoeien, houd kinderen en dieren uit de buurt van afgeknipte stengels en bel bij inname het Antigifcentrum op 070 245 245.